Onkruidbeheer: preventieve en curatieve methodes voor een optimaal straatbeeld

Duurzaam onkruidbeheer op verhardingen blijft voor veel Vlaamse steden en gemeenten een uitdaging. Om het oppervlaktewater te beschermen, is gebruik van herbiciden in openbare ruimten in Vlaanderen sinds 1 januari 2004 bij wet verboden. De overgangsperiode waarin gemotiveerd van nulgebruik kan worden afgeweken, loopt in 2015 af. Ook in het Brusselse Hoofdstedelijk Gewest en in Wallonië volgt de wetgeving deze trend of wordt alleszins in die richting gedacht. Kennis over de doeltreffendheid, ideale toepassingsscenario’s en milieueffecten van niet-chemische onkruidbestrijdingstechnieken is nog beperkt. Bovendien kunnen gepast ontwerp en correcte uitvoering van de verharding preventief werken om onkruidgroei tegen te gaan. Duidelijke richtlijnen en aanbevelingen hiervoor ontbraken echter nog.

Daarom startte het OCW, met steun van IWT-Vlaanderen en in samenwerking met de vakgroep Plantaardige Productie van de Universiteit Gent, in augustus 2008 met een vierjarig onderzoek naar “optimale” onkruidbeheersing op verhardingen (VIS-CO project 070670). Het doel was  een overzicht te geven van de beschikbare preventieve (ontwerp, verhardingssoort, voegvulling, enz.) en niet-chemische curatieve (vegen, borstelen, branden, behandeling met hete lucht, heet water, enz.) methoden voor onkruidbeheer, uit het oogpunt van doeltreffendheid, kostprijs en milieueffecten.

De kennis ter zake werd op vier vlakken opgebouwd: inventarisatie van onkruidflora als functie van omgeving en toepassing, effectiviteit van onkruidwerende voegvullingen en bestratingsmaterialen, effectiviteit van curatieve bestrijdingstechnieken en, ten slotte, eco-efficiëntie en kostenanalyse. Op die manier werden zowel de preventieve als curatieve aspecten van onkruidbeheer op verhardingen in kaart gebracht.

Uit de onderzoeksresultaten zijn praktische aanbevelingen voor een ecologisch en economisch verantwoord onkruidbeheer en een optimaal straatbeeld gedistilleerd, die in een nieuwe OCW-handleiding werden gebundeld: A84/12 Handleiding voor niet-chemisch(e) onkruidbeheer(sing) op verhardingen met kleinschalige elementen.

Hiermee wil het OCW de spelers in het veld (ontwerpers, architecten, openbare en private beheerders, straatsteenfabrikanten, leveranciers, uitvoerders en zelfs gewone burgers) helpen bij het maken van de juiste keuzen om tot een duurzaam, geïntegreerd en niet-chemisch onkruidbeheersysteem te komen. In een handige bijlage is bovendien het proces van onkruidbeheersing op verhardingen synthetisch en schematisch weergegeven. Deze bevat ook de beslisboom, die daarvoor is opgesteld en is opgevat als een praktisch hulpmiddel voor vakmensen op het terrein.

Voor meer info: zie de Handleiding A84/12 (en zijn bijlage) en ook Dossier 10 Preventief onkruidbeheer op verhardingen (bijlage bij OCW Mededelingen 86).

Uiteraard blijven de betrokken OCW-medewerkers ook persoonlijk tot uw dienst voor bijkomende advies- en dienstverlening betreffende het thema van niet-chemische onkruidbeheersing op verhardingen.

Gelinkte Documenten 
Contact: